Giáo án Toán lớp 7 - Tuần 9 - Tích hợp năng lực số và AI năm học 2026-2027

Nội dung tài liệu: Giáo án Toán lớp 7 - Tuần 9 - Tích hợp năng lực số và AI năm học 2026-2027

1. Biên soạn: Lop7.com.vn III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC A. Mở đầu – Có cần biết đủ ba cạnh? (5 phút) Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh a) Mục tiêu: Nhắc lại điều kiện bằng nhau đã học và đặt vấn đề hai cạnh, một góc. b) Nội dung c) Sản phẩm dự kiến Nêu định nghĩa hai tam giác bằng nhau và trường Hai tam giác bằng nhau có các cạnh tương ứng hợp c.c.c. Nếu chỉ biết = ′ ′, = ′ ′ thì và các góc tương ứng bằng nhau. Theo c.c.c, ba đã đủ kết luận △ = △ ′ ′ ′ chưa? Dự cạnh của tam giác này bằng ba cạnh tương ứng đoán cần thêm dữ kiện gì về góc. của tam giác kia thì hai tam giác bằng nhau. Chỉ có hai cặp cạnh thì chưa đủ; góc tạo bởi chúng có thể khác. Dự đoán cần thêm = ′ ′ ′. Đây là dự đoán sẽ được khảo sát, chưa dùng để chứng minh ở bước mở đầu. d) Tổ chức thực hiện Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: Giao trao đổi cặp 2 phút; dành 3 phút nêu điều biết và điều còn thiếu. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: Cho hai Nêu một yếu tố còn thiếu, không chỉ nói cần que/thước chung đầu mút mở rộng, thu hẹp để thêm một góc bất kì. HS thấy hai cạnh giữ nguyên mà hình tam giác thay đổi. Bước 3. Báo cáo, thảo luận: Mời một cặp trình Nêu dự đoán về yếu tố còn thiếu; cặp khác chỉ vị bày dự đoán, cặp khác chỉ vị trí góc đó. trí góc. Bước 4. Kết luận, nhận định: Giữ dự đoán về góc xen giữa để kiểm qua dựng hình. 10
2. Biên soạn: Lop7.com.vn B. Hình thành kiến thức – Hai cạnh và góc xen giữa (18 phút) Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh a) Mục tiêu: Dựng hình, nhận biết góc xen giữa và nắm trường hợp c.g.c qua câu hỏi, ví dụ cụ thể. b) Nội dung c) Sản phẩm dự kiến Hình 4.27 – dựng tam giác ABC – SGK Toán 7, Kết nối tri thức với cuộc sống, tập một, tr. 70. Hình 4.28 – tam giác A′B′C′ – SGK Toán 7, Kết nối tri thức với cuộc sống, tập một, tr. 70. HĐ1. Vẽ góc = 60∘. Lấy trên tia , Cách dựng: vẽ tia ; dùng thước đo góc dựng trên tia sao cho = 4 cm, = 3 cm; nối tia tạo góc 60∘; từ đo 4 cm trên và 3 cm với và đo . trên để lấy , ; nối . Tam giác thứ hai dựng tương tự, có thể đặt ở vị trí khác. HĐ2. Bạn cùng cặp vẽ △ ′ ′ ′ với ′ ′ ′ = ′ ′ 60∘, ′ ′ = 4 cm, ′ ′ = 3 cm. Dùng thước hoặc Kết quả đo dự kiến: và cùng khoảng 3,6 compa so sánh ba cặp cạnh, rồi đối chiếu với một cm; = ′ ′ = 4 cm, = ′ ′ = 3 cm. Các cặp khác. Các tam giác có bằng nhau không? cặp khác cũng thu được kết quả gần như vậy. Đặt tâm thước đo góc tại A, vạch 0 theo Ax; đo Đo đạc gợi ý hai tam giác bằng nhau; sai khác cả hai cạnh từ A, không từ B. Nếu kết quả lệch, nhỏ có thể do vẽ, đo. Không lấy số đo gần đúng kiểm góc và hai độ dài trước. làm chứng minh. GV giới thiệu định lí được thừa nhận ở câu tiếp theo để có căn cứ chính xác. Trong △ , góc xen giữa và là góc Góc xen giữa , là ; giữa , là nào? Góc xen giữa và là góc nào? Góc ; góc xen giữa , . xen giữa hai cạnh nào? Phát biểu trường hợp Định lí (thừa nhận): Nếu hai cạnh và góc xen c.g.c và viết bằng kí hiệu cho cặp tam giác vừa giữa của tam giác này bằng hai cạnh và góc xen dựng. giữa của tam giác kia thì hai tam giác đó bằng Tìm đỉnh chung của hai cạnh; hai tia chứa chúng nhau. tạo nên góc cần xét. Với = ′ ′, = ′ ′ ′, = ′ ′ thì △ = △ ′ ′ ′ (c.g.c). Có thể chọn cặp cạnh khác, nhưng góc được dùng luôn phải xen giữa hai cạnh đã chọn. 11
3. Biên soạn: Lop7.com.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Hình 4.29 – nhận biết góc xen giữa – SGK Toán 7, Kết nối tri thức với cuộc sống, tập một, tr. 71. Trong Hình 4.29, cặp tam giác nào đủ dữ kiện để = (một vạch), = 푃 (hai vạch), kết luận bằng nhau? Viết theo đúng thứ tự đỉnh. = 푃 (dấu góc xen giữa). Vì sao chưa dùng được c.g.c cho các tam giác Suy ra △ = △ 푃 (c.g.c). còn lại dựa vào dấu trên hình? Thứ tự tương ứng: ↔ , ↔ , ↔푃. Ở △ 퐹, hai cạnh đánh dấu gặp nhau tại 퐹 nhưng góc đánh dấu ở ; ở △ 퐾 , hai cạnh đánh dấu gặp nhau tại nhưng góc đánh dấu ở . Chưa đủ điều kiện c.g.c; không kết luận chỉ từ hình dáng. Hình 4.30 – Ví dụ 1 – SGK Toán 7, Kết nối tri thức với cuộc sống, tập một, tr. 71. Ví dụ 1. Trong Hình 4.30, = và = Xét △ và △ : . Chứng minh △ = △ . = (giả thiết); Cạnh AC thuộc cả hai tam giác; không cần thêm = (giả thiết, là góc xen giữa); một phép đo hay giả thiết mới. là cạnh chung. Vậy △ = △ (c.g.c). d) Tổ chức thực hiện Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: Giao dựng, so hình 6 phút; hướng dẫn phát biểu định lí 4 phút; giao Hình 4.29 trong 4 phút, Ví dụ 1 trong 4 phút. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: Nếu góc không Mỗi em dựng một tam giác; đổi hình, dùng xen giữa, yêu cầu đánh dấu đỉnh chung của hai compa so cạnh, nêu sai lệch thao tác nếu có. Giữ cạnh. Khi đo sai khác, cho kiểm lại dụng cụ; thứ tự đỉnh khi viết kết luận. không yêu cầu mọi số đo phải trùng tuyệt đối. 12